Aşağıda size 30 maddelik bir envanter verilmiştir. Her maddeyi dikkatlice okuyup, size uygunluk derecesine göre ilgili şıkkı işaretleyiniz. 30 puan düşük çekingenlik, 105 puan orta çekingenlik, 180 puan atılgan yüksek çekingenlik olarak puanlanmaktadır.
Online Rathus Atılganlık Envanteri | Ücretsiz Rathus Atılganlık Envanteri
Aşağıda size 30 maddelik bir envanter verilmiştir. Her maddeyi dikkatlice okuyup, size uygunluk derecesine göre ilgili şıkkı işaretleyiniz
Hemen başlayabilirsiniz
Bilimsel Geçerlilik
Sonuçların niteliği kullanılan ölçeğe, yanıtların tutarlılığına ve uygun değerlendirmeye bağlıdır.
Test Hakkında
Psikohelp · Yayınlanma: · Son güncelleme:
Bilimsel inceleme: Klinik Psikolog Haşim BELTEN ·
Yüksek Lisans, Klinik Psikoloji – İstanbul Esenyurt Üniversitesi
Kaynakça
- Rathus, S. A. (1973). A 30-item schedule for assessing assertive behavior. Behavior Therapy, 4(3), 398–406. https://doi.org/10.1016/S0005-7894(73)80120-0
- Rathus Atılganlık Envanteri (RAS), bireylerin kişilerarası ilişkilerde atılganlık ve çekingenlik düzeylerini değerlendirmek amacıyla Spencer A. Rathus tarafından 1973 yılında geliştirilmiştir. Envanter 30 maddeden oluşur ve 6 dereceli yanıt sistemi kullanır. Özgün çalışmada test-tekrar test güvenirliği r=.78, iki yarı güvenirliği r=.77 olarak bulunmuştur. Türkçeye Nilüfer Voltan (Voltan-Acar) tarafından 1980 yılında uyarlanmıştır. Türkiye çalışmasında test-tekrar test güvenirliği r=.92, ölçüt bağıntılı geçerlik katsayısı ise r=.70 olarak bildirilmiştir. Ölçekten alınabilecek puanlar -90 ile +90 arasında değişir; yüksek puanlar daha yüksek atılganlığı, düşük puanlar ise daha yüksek çekingenliği ifade eder.
Nasıl Çalışır?
Rathus Atılganlık Envanteri Nedir?
Rathus Atılganlık Envanteri (RAE), bireylerin atılganlık (güvengenlik) ve çekingenlik düzeylerindeki bireysel farklılıkları saptamak ve ölçmek amacıyla geliştirilmiş psikolojik bir ölçme aracıdır.
Envanterin temel özellikleri, yapısı, puanlanması ve uyarlama bilgileri şu şekildedir:
1. Geliştirilme ve Türkçe Uyarlama
- Geliştiren: Amerika Birleşik Devletleri'nde Spencer A. Rathus tarafından 1973 yılında geliştirilmiştir.
- Türkçe Uyarlama: Türkiye'deki geçerlik ve güvenirlik çalışmaları Nilüfer Voltan (Voltan Acar) tarafından 1980 yılında gerçekleştirilmiştir.
2. Yapısı ve Özellikleri
- Madde Sayısı: Envanter toplam 30 maddeden oluşmaktadır.
- İfade Yapısı: Maddelerin 13'ü olumlu, 17'si ise olumsuz (ters kodlanan) ifadeler içerir.
- Uygulama Kitlesi: Ergenler ve yetişkin bireyler üzerinde uygulanabilmektedir.
3. Puanlama Sistemi
- Ölçekteki maddeler genellikle -3 ile +3 arasında derecelendirilmekte olup puanlamada 0 puan bulunmamaktadır.
- Envanterden alınabilecek genel puanlar -90 ile +90 arasında değişmektedir (bazı derecelendirme uyarlamalarında 30 ile 180 puan aralığı da kullanılabilmektedir).
- Puanların Anlamı: Elde edilen puanın yüksek olması (+90'a yaklaşması) bireyin atılgan olduğunu, düşük olması (-90'a yaklaşması) ise çekingen bir yapıya sahip olduğunu gösterir.
4. Geçerlik ve Güvenirlik
- Orijinal Çalışma: Rathus (1973) tarafından 15 günlük arayla yapılan test-tekrar test güvenirlik katsayısı .76 olarak bulunmuştur.
- Türkçe Uyarlama: Voltan (1980) tarafından yapılan uyarlama çalışmasında testin geçerlik katsayısı .70, test-tekrar test güvenirlik katsayısı .92 ve iki yarı güvenirliği .60 ile .77 arasında saptanmıştır.
Atılganlık eğitimi benlik saygısını nasıl etkiler?
Atılganlık eğitimi, bireylerin psikolojik sağlamlıklarını ve sosyal becerilerini geliştirerek benlik saygısı üzerinde doğrudan ve güçlü bir iyileşme sağlar.
- Kendini Dürüst ve Güvenle İfade Edebilme: Atılganlık eğitimi, bireylere kendi haklarını, duygu, düşünce ve isteklerini başkalarının haklarını ihlal etmeden açık, dürüst ve doğrudan ifade etmeyi öğretir. Bireyin sosyal çevresinde kendini başarıyla ifade edebilmesinin doğrudan bir sonucu olarak kendine duyduğu özsaygı ve güven artar.
- Paralel ve Doğru Orantılı Gelişim: Benlik saygısı ile atılganlık becerisi birbiriyle paralel bir ilişki sergiler. Bireyin atılganlık düzeyi yükseldikçe benlik saygısı da doğru orantılı olarak artmakta ve olumlu bir benlik tasarımı gelişmektedir.
- Sosyal Kaygı ve İçe Dönüklüğün Azalması: Eğitim süreci; reddedilme korkusu, sosyal ortamlarda yaşanan anlamsız kaygılar ve kişilerarası ilişkilerdeki gereksiz endişeleri azaltır. Çekingenlik ve kendini bastırma davranışları azaldıkça bireyin benlik değeri güçlenir.
- Kendini Kabul ve İç Denetim: Atılganlık eğitimi, bireylerin kendilerini aşağılama ve küçümseme eğilimlerini düşürür. Bireyin kendi sınırlarını ve değerini fark ederek kendisini olduğu gibi kabul etmesine, iç denetimini artırmasına imkan tanır.
- Özerklik (Otonomi) ve Haklarını Koruma: Eğitim; eleştirileri olgunlukla kabul etme, stresle baş etme ve başkalarının baskılarına maruz kalmadan gereksiz suçluluk duymadan "hayır" diyebilme becerisi kazandırır. Kendi kararlarını alıp özerkliğini kullanabilen bireyin kendine duyduğu saygı pekişir.
- Olumsuz Duyguların ve Yetersizlik Hissinin Azalması: Atılganlık eğitimi; çaresizlik, değersizlik, başkalarına yük olma veya muhtaç olma gibi olumsuz duygusal algıları azaltır. Depresif eğilimleri ve ruhsal sorun yaşama düzeyini düşürerek genel yaşam memnuniyetini ve özgüveni yükseltir. Örneğin, bedensel engelli ergenlerle yapılan deneysel çalışmalarda 8 haftalık atılganlık eğitimi sonrasında katılımcıların benlik saygılarında belirgin ve istatistiksel olarak anlamlı bir artış saptanmıştır.
Rathus Atılganlık Envanteri başka hangi gruplara uygulanabilir?
1. Çocuklar ve Ergenler
- İlköğretim / Ortaokul Öğrencileri: 11-14 yaş aralığındaki ilköğretim ikinci kademe öğrencilerine anne-baba tutumları ve atılganlık ilişkisini incelemek amacıyla uygulanmıştır.
- Lise Öğrencileri: Liseye devam eden ergenlerde utangaçlık ve atılganlık düzeylerinin tespiti ile drama eğitimlerinin etkisini ölçmede kullanılmıştır.
- Bedensel Engelli Ergenler: 10-19 yaş grubunda yer alan bedensel engelli ergenlerin atılganlık becerilerini ve benlik saygılarını değerlendirmek amacıyla uygulanmıştır.
2. Üniversite Öğrencileri
- Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik (PDR) Adayları: PDR lisans öğrencilerinin bağlanma stilleri ile güvengenlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi saptamak için kullanılmıştır.
- Sağlık Yüksekokulu Öğrencileri: Ebelik ve hemşirelik bölümü öğrencilerinin benlik saygısı ve atılganlık düzeylerini ölçmede tercih edilmiştir.
- Genel Üniversite Popülasyonu: Devlet ve vakıf üniversitelerinde öğrenim gören 18-28 yaş aralığındaki lisans ve lisansüstü öğrencilerine uygulanmıştır.
3. Özel Beceriler ve Meslek Grupları
- Sporcular: Geleneksel sporlarla (Karakucak, Yağlı Güreş, Aba ve Şalvar güreşi) uğraşan sporcuların beden algısı ve atılganlık düzeylerini incelemek için kullanılmıştır.
- Sağlık Çalışanları (Hemşireler): Görev yapan hemşirelerin atılganlık eğitimi öncesi ve sonrası becerilerini değerlendirmek amacıyla uygulanmıştır.
- Engelli Yetişkinler: Fiziksel engeli bulunan üniversite öğrencilerine ve yetişkin bireylere atılganlık eğitiminin sosyal etkileşim üzerindeki etkilerini ölçmek için uygulanmıştır.
4. Yetişkinler ve Genel Popülasyon
- Genç Yetişkinler: 18-35 yaş aralığındaki yetişkinlerde sosyal medya bağımlılığı, vücut algısı ve yaşam doyumu ilişkilerini incelemek amacıyla uygulanmıştır.
Örnek Sorular
Bence insanların çoğu benden daha atılgan ve saldırgandır.
Sıkılganlığım yüzünden karşıt cinse herhangi bir önerimde bulunamıyor ya da onların önerilerini kabul edemiyorum.
Bir lokantada isteğime göre hazırlanmamış bir yemek gelince garsona şikayette bulunurum.
Sıkça Sorulan Sorular
Spencer A. Rathus, 1970'li yılların başında atılganlığı ölçmek için daha güvenilir ve kapsamlı bir araca ihtiyaç duyuyordu. O dönemde kullanılan bazı atılganlık ölçeklerinin güncel olmadığı düşünülüyordu. Bu nedenle Rathus, çeşitli kaynaklardan ilham alarak yeni bir ölçek geliştirmeye yöneldi. Bu kaynaklar arasında Wolpe ve Lazarus'un (1966) davranış terapisi durumları üzerine çalışmaları ile Allport (1928) ve Guilford & Zimmerman'ın (1956) mevcut atılganlık ölçeklerindeki maddeler yer alıyordu. Rathus'un amacı, atılganlığın sadece belirli durumlarını değil, çoklu yönlerini ele alan bir ölçek oluşturmaktı. Sonuç olarak, bireylerin ihtiyaçlarını ifade etme, hayır diyebilme, sınır koyma, iltifat alma/verme ve eleştirileri yönetme gibi çeşitli atılganlık davranışlarını içeren 30 maddelik bir öz bildirim anketi olan Rathus Atılganlık Envanteri ortaya çıktı. Envanterin geliştirilmesinin ardından, atılganlık araştırmalarında ve atılganlık eğitimleri öncesinde ve sonrasında değerlendirme yapmak amacıyla klinik ortamlarda yaygın bir şekilde kullanılmaya başlandı. Kısa olması, farklı kültürlere uygulanabilirliği ve kolay değerlendirilmesi gibi avantajları sayesinde, Rathus Atılganlık Envanteri günümüzde de atılganlık düzeyini ölçmek için sıklıkla başvurulan bir araçtır. Rathus Atılganlık Envanteri, bireylerin atılganlık düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir öz bildirim anketidir. 1973 yılında Spencer A. Rathus tarafından geliştirilen bu envanter, bireylerin çeşitli sosyal durumlarda ne kadar girişken, çekingen veya saldırgan davrandıklarını değerlendirmeyi hedefler.
Rathus Atılganlık Envanteri'nin Türkiye'deki geçerlik ve güvenirlik çalışması Nilüfer Voltan tarafından 1980 yılında yapılmıştır. Bu çalışma ile envanterin Türkçe'ye uyarlanması ve Türk kültürüne uygunluğu değerlendirilmiştir.
30 Maddeden Oluşur: Envanterde, bireylerin günlük hayatta karşılaşabileceği çeşitli durumları içeren 30 ifade yer alır. Bu ifadeler, kişinin kendi davranışlarını değerlendirmesini ister. 6'lı Likert Tipi Ölçek: Katılımcılar her bir ifadeye ne kadar katıldıklarını veya ifadenin kendilerini ne kadar iyi tanımladığını "Çok İyi Uyuyor", "Oldukça İyi Uyuyor", "Biraz Uyuyor", "Pek Uymuyor", "Fazla Uymuyor" ve "Hiç Uymuyor" şeklinde sıralanan 6 seçenek üzerinden belirtirler. Olumlu ve Olumsuz İfadeler: Envanterde hem atılgan davranışları yansıtan olumlu ifadeler hem de çekingen veya saldırgan davranışları yansıtan olumsuz ifadeler bulunur. Bu, yanıltıcı cevapları engellemeye yardımcı olur. Puanlama: Olumlu ve olumsuz ifadelerin puanlaması terstir. Bireylerin verdiği cevaplara göre bir toplam puan elde edilir. Bu puan, bireyin genel atılganlık düzeyini gösterir. Yüksek puanlar genellikle daha atılgan bir tutumu, düşük puanlar ise daha çekingen bir tutumu işaret eder. Çok Yönlü Değerlendirme: Envanter, atılganlığın farklı boyutlarını ele alır. Bunlar arasında hayır diyebilme, isteklerini ifade edebilme, eleştirilere yanıt verebilme, iltifat kabul edebilme/edebilme ve yeni insanlarla iletişim kurabilme gibi çeşitli sosyal beceriler yer alır. Ne İçin Kullanılır?
Araştırma: Psikoloji, sosyoloji ve iletişim gibi alanlarda atılganlık düzeyini belirlemek ve farklı değişkenlerle ilişkisini incelemek için kullanılır. Klinik Değerlendirme: Bireylerin sosyal kaygı, çekingenlik veya aşırı saldırganlık gibi sorunlarını değerlendirmede yardımcı olabilir. Atılganlık Eğitimleri: Atılganlık becerilerini geliştirmeyi hedefleyen eğitim programlarının öncesinde ve sonrasında bireylerin gelişimini ölçmek için kullanılır. Kişisel Gelişim: Bireylerin kendi atılganlık düzeylerini anlamalarına ve geliştirmeleri gereken alanları fark etmelerine yardımcı olabilir. Rathus Atılganlık Envanteri Tarihçe Rathus Atılganlık Envanteri (RAE), Spencer A. Rathus tarafından 1973 yılında kişilerarası ilişkilerde atılganlığı ölçmek amacıyla geliştirilmiştir. Envanter, geliştirildiği yıldan itibaren farklı kültürlere uyarlanmış ve çeşitli geçerlilik ve güvenilirlik çalışmaları yapılmıştır. Türkiye'de ise envanterin Türkçe'ye uyarlanması ve geçerlilik-güvenilirlik çalışmaları Nilüfer Voltan (Acar) tarafından 1980 yılında yapılmıştır.
Rathus Atılganlık Envanteri'nin hem yurt dışında hem de Türkiye'de çeşitli güvenilirlik ve geçerlilik çalışmaları yapılmıştır. Güvenilirlik: Yapılan çalışmalarda envanterin iç tutarlılık katsayılarının (Cronbach Alfa) genellikle yüksek olduğu görülmektedir. Farklı çalışmalarda farklı örneklemler üzerinde yapılan güvenilirlik analizlerinde tatmin edici sonuçlar elde edilmiştir. Geçerlilik: Envanterin yapı geçerliliği, ölçüt geçerliliği ve ayırt edici geçerliliğine yönelik çalışmalar yapılmıştır. Örneğin, atılganlığı ölçmek için kullanılan farklı ölçeklerle (Kendini Anlatma Ölçeği gibi) yüksek korelasyonlar bulunmuştur. Ayrıca, atılgan olduğu düşünülen ve çekingen olduğu düşünülen grupların envanter puanları arasındaki anlamlı farklılıklar da geçerliliği desteklemektedir. Nilüfer Voltan'ın 1980 yılında yaptığı Türkçe uyarlama çalışmasında da envanterin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu gösterilmiştir. Özetle, Rathus Atılganlık Envanteri, Spencer A. Rathus tarafından geliştirilmiş olup, Türkiye uyarlaması ve geçerlilik-güvenilirlik çalışmaları Nilüfer Voltan (Acar) tarafından yapılmıştır. Yapılan çeşitli çalışmalar envanterin geçerli ve güvenilir bir atılganlık ölçme aracı olduğunu desteklemektedir.
Rathus Atılganlık Envanteri'nin temel amacı, bireylerin atılganlık düzeylerini belirleyerek şu konularda bilgi sağlamaktır: Kişisel Farkındalık: Bireylerin kendi iletişim tarzlarını ve kişilerarası ilişkilerdeki davranışlarını anlamalarına yardımcı olur. Araştırma: Sosyal psikoloji, klinik psikoloji ve eğitim gibi alanlarda atılganlık kavramını inceleyen araştırmalarda sıklıkla kullanılır. Klinik Değerlendirme: Psikolojik danışmanlık ve terapi süreçlerinde, bireylerin kişilerarası sorunlarını ve atılganlık eksikliklerini değerlendirmede bir araç olarak kullanılabilir. Eğitim ve Gelişim Programları: Atılganlık becerilerini geliştirmeye yönelik eğitim ve atölye çalışmalarında, katılımcıların başlangıç ve gelişim düzeylerini ölçmek için kullanılabilir.
Çoğu insan benden daha girişken ve iddialı görünüyor. (Olumsuz yönde puanlanır) Bir lokantada yemekler isteğim gibi hazırlanmamışsa oradakilere şikayetimi iletirim. (Olumlu yönde puanlanır) İstemediğim bir şeyi almam için ısrar edilirse "hayır" demekte zorluk çekerim. (Olumsuz yönde puanlanır) Fikirlerimi ifade etmekte genellikle rahattımdır. (Olumlu yönde puanlanır) Haksızlığa uğradığımı düşündüğümde bunu dile getirmekten çekinirim. (Olumsuz yönde puanlanır)
Yorumlar (0)
Deneyiminizi paylaşın. Yorumlar yayınlanmadan önce yönetici onayından geçer.
Yorum Yapın
Henüz yorum yapılmamış
İlk yorumu yapan siz olun!
İlgili Testler
Hazır Mısınız?
Kendinizi keşfetme yolculuğunuza bugün başlayın. 30 soru ve detaylı rapor sizi bekliyor.
Teste Devam Et
Bu teste başlamak için lütfen giriş yapın veya kayıt olun.
Henüz hesabınız yok mu?
Test sonuçlarınıza erişmek ve detaylı raporları görüntülemek için ücretsiz hesap oluşturun.