Antidepresan İlaçlar ve Etkileri

Antidepresan İlaçlar ve Etkileri

Her insan yaşamı boyunca zaman zaman kendini üzgün ve mutsuz hisseder. Ancak depresif bozukluklara sahip kişiler bu tür hisleri haftalarca daha şiddetli bir şekilde deneyimlemektedir. Bu deneyimler tekrarlayıcı ve kronik bir süreç izleyebilir. Psikofarmakoloji tedavi noktasında bu gibi rahatsızlıkları iyileştirmede oldukça önemli bir role sahiptir.

Antidepresan ilaçlar birden çok rahatsızlık için kullanılabilir.

Bu rahatsızlıklar şunlardır:

• Depresif bozukluklar
• Anksiyete bozuklukları
• OKB
• Sosyal fobi
• Agorafobi
• Travma sonrası stres bozukluğu

Antidepresanlar beynimizde serotonin, norepinefrin gibi kimyasallar üzerinde etkilerde bulunur. İlacın ana görevi bu nörotransmitterler arasındaki dengeyi sağlamaktır. Bu noktada kimi nörotransmitterlerin düzeyi arttırılırken kimisi azaltılır ve inhibe edililir.

Antidepresanların birkaç tanesi şunlardır:

• Lustral
• Selectra
• Cipralex
• Laroxyl
• Anafranil
• Prozac
• Buspar
• Stablon

Antidepresan ilaçların tek başına kullanımı tedavinin iyileştirici olması için yeterli değildir. Kişinin ihtiyacı olan bu ilaçlar psikoterapi ile  birlikte desteklenmelidir. Bu ikili destek, tedavinin dönüştürücü ve iyileştirici olması bakımından oldukça önemlidir.

Antidepresan ilaçlar başlangıçta doktor eşliğinde daha düşük dozla kullanılır. Bu tür ilaçlar ilk kullanımdan itibaren hemen etki göstermez.1 ile 4 hafta arasında etkilerini gösterirler. Bu ilaçların kullanım süresi hastalığın türüne ve derecesine göre değişiklik göstermektedir. Depresyona sahip kişiler bu ilaçları 6 aya kadar kullanırken bazı rahatsızlıklarda ömür boyu kullanım gerekebilir. Antidepresanlar bir hekim eşliğinde başlatıldığı gibi yine bir hekim eşliğinde azaltılmalı ve sonlandırılmalıdır.

Antidepresanlar gruplarına göre farklı yan etkiler gösterebilmektedir. Bu yan etkilerin pek çoğu genellikle ilaç kullanımından bir hafta sonra ortadan kalkmaktadır. Genel olarak görülen yan etkilerin birkaçı şunlardır:

• Ağız kuruluğu
• Halsizlik
• Uykusuzluk
• Terleme
• Çarpıntı
• Hazımsızlık ve mide problemleri
• Bulanık görme
• Ereksiyon problemleri
• Aşırı yeme davranışları

Psikolog Elifnur YEŞİLTAŞ

Kaynakça

Kring, A., Johnson, S., Davison, G., Neale, J. (2019). Anormal Psikoloji (12. Baskı). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık

Örsel, S. (2004). Depresyonda tedavi: Genel ilkeler ve kullanılan antidepresan ilaçlar. Klinik Psikiyatri, Ek, 4, 17-24.

Uluocak, N., Erdemir, F., Cumurcu, B. E., Çelikel, F. Ç., & Parlaktaş, B. S. (2006). Erkeklerde Antidepresan ilaç Kullanιmιnιn Orgazm ve Ejakülasyona Olan Etkileri. Klinik Psikofarmakoloji Bulteni, 16(2).